Livorno

Rönesans döneminde Livorno, " ideal bir şehir" olarak tasarlandı . 16. yüzyılın ikinci yarısından itibaren Medici Hanedanı'nın isteğiyle önemli ölçüde gelişen Livorno, önemli bir serbest limandı . Yoğun ticari faaliyetleri büyük ölçüde yabancı tüccarlar tarafından yönetiliyordu. Ayrıca konsoloslukların ve nakliye şirketlerinin merkezi olan şehir, Toskana Büyük Dükalığı'nın ana liman kenti haline geldi . Çok etnikli ve çok kültürlü Livorno'nun yüksek statüsü, diğer şehirler tarafından geçildiği 19. yüzyılın ikinci yarısına kadar sürdü. Bu refah döneminin kanıtı, şehrin birçok kilisesinde, villasında ve sarayında görülebilir.

Livorno, tüm Toskana şehirleri arasında en moderni olarak kabul edilir ve Floransa ve Prato'dan sonra bölgenin en kalabalık üçüncü şehridir .

Livorno'nun kökenleri tartışmalıdır, ancak burası Neolitik Çağ'dan beri yerleşim yeri olarak kullanılmıştır. Bu , Ardenza ve Montenero arasındaki bir mağarada Livorno Tepeleri'nde bulunan işlenmiş kemikler, bakır ve seramik parçalarıyla belgelenmiştir . Etrüsk yerleşimine Labro adı verilmiştir.

Via Aurelia'nın inşası, bölgenin Romalılar tarafından işgaliyle aynı zamana denk gelmiştir. Ayrıca yer adları ve kule kalıntılarıyla da bilinirler . Liburna adı verilen doğal koy , Roma donanmasının Liburnialılardan aldığı liburna adlı gemi türüne bir göndermedir . Diğer antik yer adları arasında Salviano (Salvius) ve Ardenza'dan (Ardentia) önce yer alan ve gemileri Porto Pisano'ya yönlendiren işaret fenerlerinin bulunduğu Antignano (Ante ignem) yer almaktadır . Cicero , kardeşine yazdığı bir mektupta Liburna'dan bahsetmiş ve ona Labrone adını vermiştir .

Livorna, ilk kez 1017 yılında Lucca yönetimi altındaki küçük bir sahil köyü, liman ve Roma kulesinin kalıntıları olarak anılmaktadır. 1077 yılında Toskanalı Matilda tarafından bir kule inşa edilmiştir . Pisa Cumhuriyeti, 1103 yılından itibaren Livorna'ya sahip olmuş ve limanı savunmak için Quadratura dei Pisani ("Pisa Mahallesi") adı verilen dörtgen bir kale inşa etmiştir . Porto Pisano, 1284 yılında Meloria Muharebesi'nde Pisa filosunun ezici yenilgisinden sonra yıkılmıştır. 

1399'da Pisa, Livorna'yı Milano'lu Visconti'lere sattı; 1405'te Cenova Cumhuriyeti'ne satıldı ; ve 28 Ağustos 1421'de Floransa Cumhuriyeti tarafından satın alındı . 'Leghorn' adı, Cenovalı Ligorna adından türetilmiştir.  Livorno, on sekizinci yüzyılda Floransalılar tarafından kesinlikle kullanılıyordu.

1427 ile 1429 yılları arasında yapılan bir nüfus sayımında Livorno'da 423 kişiden oluşan 118 aile sayıldı. Keşişler, Yahudiler, askeri personel ve evsizler nüfus sayımına dahil edilmedi. Ortaçağ Livorno'sundan geriye kalan tek şey, Fortezza Vecchia'nın içinde bulunan iki kule ve bir duvardan oluşan bir parçadır .

Medici dönemi (1500–1650) 

Floransa'nın yönetici hanedanı olan Medici'lerin gelişinden sonra şehirde bazı değişiklikler yapıldı. 1518 ile 1534 yılları arasında Fortezza Vecchia inşa edildi ve nüfusun gönüllü olarak Livorno'ya yerleşmesi teşvik edildi. Livorno hala oldukça önemsiz bir kıyı kalesi olarak kaldı. 1551 yılına gelindiğinde nüfus 1562 kişiye ulaşmıştı. 

1561'den sonra Haçlı ve korsanlık yapan Aziz Stephen Tarikatı'nın merkezi olan ve Müslüman dünyasına karşı saldırgan yaklaşımıyla öne çıkan Livorno, erken modern dönemde Malta'nınkine rakip olacak şekilde Akdeniz'in önemli bir köle ticaret merkezi haline geldi. [ 19 ] Köle nüfusunun oranı nüfusun %25'inden fazla olabilir. 

İtalyan Rönesansı sırasında , yerleşimin Medici Hanedanı'nın Toskana Büyük Dükalığı tarafından yönetildiği dönemde, Livorno " İdeal bir şehir " olarak tasarlandı .  1577'de mimar Bernardo Buontalenti ilk planı çizdi.Yeni surlarla çevrili şehir, orijinal yerleşimi de içine alan beşgen bir tasarıma sahipti ve bu nedenle Pentagono del Buontalenti olarak adlandırılıyordu . Porto Mediceo, şehir merkezine giden kuleler ve kalelerle gözetleniyor ve korunuyordu .

1580'lerin sonlarında, Toskana Büyük Dükü I. Ferdinando de' Medici, Livorno'yu serbest liman ( porto franco ) ilan etti; bu da burada ticareti yapılan malların şehrin kontrolü altındaki bölge içinde gümrük vergisinden muaf olduğu anlamına geliyordu.

1593 yılında Dük'ün yönetimi ticareti düzenlemek için Livorno Yasalarını (Leggi Livornine) kurdu. Bu yasalar, tüccar faaliyetlerini suç ve haraççılıktan korudu ve uluslararası ticaretle ilgili yasalar getirdi. Yasalar, iyi düzenlenmiş bir pazar oluşturdu ve 1603 yılına kadar yürürlükte kaldı. Ayrıca Hristiyan hoşgörüsünü genişleten yasalar, kamusal din özgürlüğü hakkını ve sivil iş yapabilmek için din adamlarından tövbe almak zorunda olan kişilere af sağladı . Büyük Dük, Yahudi göçmenlerin yanı sıra çok sayıda Türk, Pers, Mağribi, Yunan ve Ermeni'yi kendine çekti. Sefarad Yahudileri, Alhambra Kararnamesi ve Yahudilerin İspanya ve Portekiz'den sürülmesinin ardından on altıncı yüzyılın sonlarında Livorno'ya göç etmeye başladı . Livorno onlara haklar ve ayrıcalıklar tanıdı ve onlar da şehrin ticari zenginliğine ve bilimine büyük katkıda bulundular.

Livorno, aydınlanmış bir Avrupa şehri ve tüm Akdeniz Havzası'nın en önemli limanlarından biri haline geldi . Birçok Avrupalı ​​yabancı Livorno'ya taşındı. Bunlar arasında Martin Luther , John Calvin ve diğerleri gibi liderleri destekleyen Hristiyan Protestan reformcular da vardı. Fransızlar , Hollandalılar ve İngilizler, Ortodoks Yunanlılarla birlikte geldi . Bu arada Yahudiler, Büyük Dük ile daha önceki anlaşmaları uyarınca ticaretlerine devam ettiler. 19 Mart 1606'da Ferdinando I de' Medici, Livorno'yu şehir statüsüne yükseltti; tören Assisili Francis'in Fortezza Vecchia Şapeli'nde yapıldı .

Karşı Reform, Hristiyanlar arasındaki gerilimleri artırdı; Papalığa karşı çıkanlar çeşitli Katolik mutlakiyetçi yöneticiler tarafından hedef alındı. Livorno'nun hoşgörüsü, Avrupa'daki din savaşları sırasında azaldı . Ancak, bundan önceki dönemde, Livorno tüccarları Protestan Avrupa ile bir dizi ticaret ağı geliştirmişti ve Hollandalılar, İngilizler ve Almanlar bunları korumak için çalıştılar. 1653'te, Birinci İngiliz-Hollanda Savaşı sırasında Livorno yakınlarında Leghorn Muharebesi adı verilen bir deniz savaşı yaşandı .

17. yüzyılın sonlarında Livorno, büyük bir şehir planlaması ve genişleme dönemi geçirdi. Eski Kale'nin savunma yapısının yakınında, şehir surları ve mahalleler boyunca uzanan ulaşım kanalları sistemiyle birlikte yeni bir kale inşa edildi. 13. yüzyılda Pisa limanının kumla dolmasının ardından, denize olan uzaklığı arttı ve ticaretteki hakimiyetini kaybetti. Livorno , Toskana'nın ana limanı olarak öne çıktı . 1745 yılına gelindiğinde Livorno'nun nüfusu 32.534'e yükselmişti. 

Avrupa güçlerinin daha başarılı olanları, özellikle de Levant Şirketi ile İngilizler, bölgede ticaret evlerini yeniden kurdular . Bunun sonucunda ticaret ağları büyüdü ve bununla birlikte İngiltere'nin Toskana ile kültürel teması da gelişti. Giderek artan sayıda İngiliz yazar, sanatçı, filozof ve gezgin bölgeyi ziyaret etti ve iki topluluk arasında eşsiz tarihi bağlar geliştirdi. İngilizler şehre İngilizcede Cenevizce bir terimden türetilen "Leghorn" adını verdiler. Yüzyıllar boyunca, şehrin ticaret kaderi Büyük Güçlerin başarısına veya başarısızlığına göre iniş çıkış gösterdi. İngilizler ve Protestan müttefikleri ticaret için önemliydi.

18. yüzyılın sonlarındaki Fransız Devrim Savaşları'nın İtalyan seferleri sırasında , Napolyon'un birlikleri Toskana'nın geri kalanıyla birlikte Livorno'yu işgal etti. Kıta Sistemi altında, Fransızlar Britanya ile ticareti yasakladı ve Livorno ekonomisi büyük ölçüde zarar gördü. Fransızlar 1808'e kadar Toskana'yı tamamen ele geçirerek Napolyon İmparatorluğu'na dahil ettiler. Viyana Kongresi'nden sonra , Fransız yönetiminin yerini Avusturya yönetimi aldı.

1861'de İtalya birleşme savaşlarında başarılı oldu . O zamanlar şehrin nüfusu 96.471'di.  Livorno ve Toskana yeni İtalya Krallığı'nın bir parçası oldu ve Krallığın bir parçası olarak şehir serbest liman statüsünü kaybetti. Şehrin ticari önemi azaldı.

18. ve 19. yüzyıllarda Livorno'da Museo Civico Giovanni Fattori , Museo di storia naturale del Mediterraneo gibi önemli müzeleri ve Biblioteca Labronica FD Guerrazzi gibi kültür kurumlarını ve Cisternone , Teatro Goldoni gibi Neoklasik tarzda ve Palazzo Corallo , Mercato delle Vettovaglie gibi Özgürlük tarzını barındıran çok sayıda halka açık park vardı . Stabilimento termale Acque della Salute , Scuole elementari Benci, Angiolo Badaloni'nin projesinde sonuncusu.

19. yüzyılın başlarında, Amerikalı Elizabeth Ann Seton, Livorno'daki İtalyan arkadaşlarını ziyaret ederken Protestanlıktan Katolikliğe geçti. Daha sonra Amerika doğumlu ilk azize olarak kutsandı.

1930'lu yıllarda, Cioni'nin tasarımlarına dayalı olarak deniz kıyısındaki cadde boyunca Art Nouveau tarzında çok sayıda villa inşa edildi. Bunlar şehrin mimari zenginliğine katkıda bulundu.

Livorno, İkinci Dünya Savaşı sırasında büyük hasar gördü . İtalya'yı işgal etmeden önce Müttefiklerin attığı bombalar sonucu Livorno Katedrali ve Sinagogu da dahil olmak üzere birçok tarihi mekan ve bina yıkıldı .

20. yüzyılın sonlarından itibaren Livorno sakinleri sol görüşlü politikalarıyla tanınmaya başladı . İtalyan Komünist Partisi 1921 yılında Livorno'da kuruldu.